Лета — пара фестываляў. І хоць у Беларусі з пэўнага часу ёсць праблемы з святамі (чужых не хочацца святкаваць, а свае не даюць правесці), але нават беларусам цёплае лета’2008 падарыла каскад запамінальных рок-фэстаў: «БАСовішча», «Be Free», «Be2gether», «Вольнае паветра». Большасць з іх, як бачым, у замежжы (Польшча, Літва, Украіна), але цяжка не дагледзець менавіта нацыянальны кантэкст гэтых аўтарытэтных імпрэзаў. І акурат ў такім кантэксце выразным лідэрам сёлета стаў буйны львоўскі фестываль «Be Free», куды сабраліся фэны нацыянальнага року з усяе Еўропы: артысты з Беларусі, Польшчы, Украіны, Францыі, публіка з Вялікабрытаніі, Італіі, Галандыі.

Варта нагадаць, што традыцыя беларускіх рок-фэстаў на Украіне была закладзена год таму музычна-выдавецкім лэйблам «БМАgroup». Як кажуць, не было б шчасця, ды няшчасце дапамагло: гвалтам адсунуты ад стваральнай ініцыятывы «БАСовішча» шэф «БМАgroup» Віталь Супрановіч нядоўга маркоціўся асэнсаваннем няўдач, а знайшоў аднадумцаў і правёў у Луцку свой першы самастойны grand-fest «Будзь Вольным!» (верасень, 2007), дзе выступалі і нашы мега-зоркі («Ulis», «Крама», «N.R.M.»), і надзвычай модная ў нашых паўднёвых суседзяў кіеўская каманда «Тінь Сонця». Праўда, родная дзяржава тады стварыла нямала цяжкасцяў аматарам культурна пабавіць час (затрыманыя яшчэ да мяжы аўтобусы з турыстамі, недаехаўшыя артысты), але традыцыю вырашана было пряцягваць. Дый слушна: цяпер, напярэдадні выбараў, улады вырашылі не марнаваць па дробязях свой моцна падарваны імідж, таму фэстаўскія аўтобусы 8 жніўня не толькі своечасова выпусцілі з Мінска, але й імпэтна ды ветліва пракантралявалі на мяжы.

Для мяне, які разам з журналістам Анатолем Мяльгуем прыклаў руку да самога нараджэння нацыянальнай рок-фэстаўскай ідэі ў Беларусі 80-х, «Be Free» быў важны яшчэ і ў кантэксце звычайнай чалавечай прагі захаваць традыцыю пераемнасці пакаленняў: падрастае дачка Альдона, і вось упершыню пачуў ад яе: «Тата, а чаму ты перастаў ездзіць на рок-фэсты, я б сёлета з’ездзіла з табой на «БАСовішча» альбо на «Be Free», калі экзамены ў гімназіі здам». Я не тлумачыў ёй палітычныя перыпетыі, забіваючы юначую галаву дарослымі праблемамі адпрэчання здрады і падману, а проста скарыстаўся запрашэннем Віталя Супрановіча, якому трэба было сур’ёзнае асэнсаванне распачатай ім ініцыятывы.

Найбольшым львоўскім уражаннем тых дзён (8-10 жніўня) сталі канцэрты. Тры буйных канцэрты на дзвюх розных пляцоўках горада. Гэта і турбавала, бо я прадбачваў, што не здолею ахапіць усё, спадзеючыся толькі на дапамогу дачкі (яна пісала ўжо ў інтэрнэце нейкія дзіцячыя водгукі пра канцэрты). Так і сталася.

Нацыянальнае рок-жыццё працягваецца, хоць дзяржава плача пра неэфектыўнае выкарыстанне Аўгустоўскага канала, а прывезці туды рок-фэст не дае. Мо і слушна: ці прадала б «Крыніца» мільёны дэкалітраў свайго бырла, як украінскія бровары на «Be Free», бо украінскае піва — гэта святое!

І апошняе: «БАСовішча» шкада. У яго з’явіўся вартасны канкурэнт, а польскія беларусы могуць зачыніць апошнюю фортку на Радзіму.

Вітаўт МАРТЫНЕНКА,

музычны крытык

Фото: euroradio.fm